Bijbelse wortels
In het evangelie horen we dat Jezus' leerlingen de zieken zalven (Mc 6.13) en in de Jacobusbrief lezen we: “Laat iemand die ziek is de oudsten van de gemeente bij zich roepen; laten ze voor hem bidden en hem met olie zalven in de naam van de Heer. Het gelovige gebed zal de zieke redden, en de Heer zal hem laten opstaan. Wanneer hij gezondigd heeft, zal het hem vergeven worden. Beken elkaar uw zonden en bid voor elkaar, dan zult u genezen. Want het gebed van een rechtvaardige is krachtig en mist zijn uitwerking niet.” (Jacobus 5).
Deze ziekenzalving is in de loop der kerkgeschiedenis onderdeel van “de laatste sacramenten” geworden. Samen met de vergeving van de zonden -het sacrament van de biecht- , en het viaticum - de Communie - als voedsel voor de grote laatste levensreis , werd deze zalving meer en meer pas op het eind van het leven gevraagd en toegediend. Het sacrament was verbonden met sterven en levenseinde; als je “bediend” werd, dan wist men dat het sterven nabij was.
Weer terug naar de wortels in het nieuwe Testament
Het is goed dat in de laatste jaren het accent weer duidelijker op zieken - zalving gelegd wordt, zoals dat ook in het Evangelie en bij Jacobus gebeurt. De eigenlijke context voor het sacrament is niet het sterven, maar het ziek zijn, de zwaarte van het leven, het uitzichtloze van een levenssituatie. En in die situatie is het gelovige gebed met de zalving voor velen, een kracht, een troost en steun; ze weten hun levenssituatie in Gods hand – dat kan veel ruimte geven. Niet alleen voor de zieke zelf maar dikwijls ook voor haar of zijn naasten.
Deze ontwikkeling is ook van belang om in onze parochie een goede bediening van dit sacrament te kunnen garanderen. Want omdat het sacrament van de ziekenzalving alleen door een priester bediend wordt, lopen we tegen grenzen aan. Wij kunnen niet (meer) garanderen dat er altijd en op elk moment meteen een priester bereikbaar en beschikbaar is voor de laatste sacramenten. En bovendien is voor onze parochies slechts één priester voor vast benoemd.
Hoe dan nu?
Er komen natuurlijk onverwachte en plotselinge noodsituaties voor. Die breken alle wetten en afspraken en wanneer dit zich voordoet kunt u altijd kontakt opnemen (zie onder) en er zal geprobeerd worden te doen wat mogelijk is. Maar ons beleid is dat we de ontwikkeling willen ondersteunen dat het om het sacrament van de zieken - en niet alleen van stervenden - gaat. Het goede moment om dit sacrament te vieren kan daarom veel vroeger liggen dan het moment van sterven, en er kan ook rustiger, in gezamenlijk overleg, een geschikt moment gekozen worden om dit sacrament te ontvangen. Het kan ook gevierd worden bij gelegenheid van een parochiële ziekendag, of een ander moment van speciale aandacht voor de zieken in onze gemeenschap (zoals bijv. ook in Lourdes gebeurt).
In Zeist en op de Utrechtse Heuvelrug kennen we veel verzorging- en verpleegtehuizen. Wij zullen het graag ondersteunen en eraan meewerken dat in deze huizen jaarlijks een mogelijkheid geboden wordt tot een gezamenlijke ziekenzalving. We zullen er ook aandacht voor hebben dat zulke vieringen in onze parochies aangeboden worden. Tegelijk kan een zieke, of haar/zijn familie ook altijd vragen of er voor een zieke in hun midden een ziekenzalving kan plaatsvinden. Maar in al deze situaties is er niet steeds de druk en de haast van het laatste moment en het nabije sterven. Het gaat om een zieke en haar/zijn naasten die kracht en troost en "de Heer zal hem laten opstaan" zoals de Jacobusbrief zegt, hopen te ontvangen vanuit het gezamenlijk gebed en de zalving in de naam van de Heer. Kracht en troost en geloof, opdat zowel de zieke zelf als ook de naasten die in zorg om haar of hem heen staan, deze levensfase samen 'aan kunnen'.
Bij stervenden
Naast en ook aanvullend op deze ziekenzalving is het goed als er ook op het moment dat de ziekte verergert en het sterven toch nabij komt, met en rond de zieke gebeden wordt. Voor dit gebed en ook voor een gebed om Gods zegen en voor het viaticum is niet alleen de priester, maar zijn ook de andere leden van het pastorale team beschikbaar. Zij zijn graag bereid in deze omstandigheden pastorale bijstand te verlenen en je kunt ieder van ons daarvoor benaderen.
Wij hopen dat wij op deze wijze in onze parochies de pastorale zorg voor zieken en hun naasten en ook voor stervenden, en hun nabestaanden, goed en nabij kunnen invullen. Voor een ziekenzalving kun je het eigen parochiesecretariaat of een lid van de pastoraatgroep benaderen; zij zijn het kontaktadres voor ziekenbezoek in de parochie.
Kontaktadressen
- ziekenzalving: parochiesecretariaat of een lid van de pastoraatsgroep
- parochiële ziekendag (met ziekenzalving) bij parochiesecretariaat. Parochianen uit Zeist kunnen Margriet van Denderen (030-2012513) benaderen.
- kontaktadres ziekenbezoek in de parochie: de pastoraatsgroep.
- kontaktadres voor de parochiële werkgroep rond begeleiding van nabestaanden (Zeist) Janny de Vries (030-8786754).
Bijbelse wortels
In het evangelie horen we dat Jezus' leerlingen de zieken zalven (Mc 6.13) en in de Jacobusbrief lezen we: “Laat iemand die ziek is de oudsten van de gemeente bij zich roepen; laten ze voor hem bidden en hem met olie zalven in de naam van de Heer. Het gelovige gebed zal de zieke redden, en de Heer zal hem laten opstaan. Wanneer hij gezondigd heeft, zal het hem vergeven worden. Beken elkaar uw zonden en bid voor elkaar, dan zult u genezen. Want het gebed van een rechtvaardige is krachtig en mist zijn uitwerking niet.” (Jacobus 5).
Deze ziekenzalving is in de loop der kerkgeschiedenis onderdeel van “de laatste sacramenten” geworden. Samen met de vergeving van de zonden -het sacrament van de biecht- , en het viaticum - de Communie - als voedsel voor de grote laatste levensreis , werd deze zalving meer en meer pas op het eind van het leven gevraagd en toegediend. Het sacrament was verbonden met sterven en levenseinde; als je “bediend” werd, dan wist men dat het sterven nabij was.
Weer terug naar de wortels in het nieuwe Testament
Het is goed dat in de laatste jaren het accent weer duidelijker op zieken - zalving gelegd wordt, zoals dat ook in het Evangelie en bij Jacobus gebeurt. De eigenlijke context voor het sacrament is niet het sterven, maar het ziek zijn, de zwaarte van het leven, het uitzichtloze van een levenssituatie. En in die situatie is het gelovige gebed met de zalving voor velen, een kracht, een troost en steun; ze weten hun levenssituatie in Gods hand – dat kan veel ruimte geven. Niet alleen voor de zieke zelf maar dikwijls ook voor haar of zijn naasten.
Deze ontwikkeling is ook van belang om in onze parochie een goede bediening van dit sacrament te kunnen garanderen. Want omdat het sacrament van de ziekenzalving alleen door een priester bediend wordt, lopen we tegen grenzen aan. Wij kunnen niet (meer) garanderen dat er altijd en op elk moment meteen een priester bereikbaar en beschikbaar is voor de laatste sacramenten. En bovendien is voor onze parochies slechts één priester voor vast benoemd.
Hoe dan nu?
Er komen natuurlijk onverwachte en plotselinge noodsituaties voor. Die breken alle wetten en afspraken en wanneer dit zich voordoet kunt u altijd kontakt opnemen (zie onder) en er zal geprobeerd worden te doen wat mogelijk is. Maar ons beleid is dat we de ontwikkeling willen ondersteunen dat het om het sacrament van de zieken - en niet alleen van stervenden - gaat. Het goede moment om dit sacrament te vieren kan daarom veel vroeger liggen dan het moment van sterven, en er kan ook rustiger, in gezamenlijk overleg, een geschikt moment gekozen worden om dit sacrament te ontvangen. Het kan ook gevierd worden bij gelegenheid van een parochiële ziekendag, of een ander moment van speciale aandacht voor de zieken in onze gemeenschap (zoals bijv. ook in Lourdes gebeurt).
In Zeist en op de Utrechtse Heuvelrug kennen we veel verzorging- en verpleegtehuizen. Wij zullen het graag ondersteunen en eraan meewerken dat in deze huizen jaarlijks een mogelijkheid geboden wordt tot een gezamenlijke ziekenzalving. We zullen er ook aandacht voor hebben dat zulke vieringen in onze parochies aangeboden worden. Tegelijk kan een zieke, of haar/zijn familie ook altijd vragen of er voor een zieke in hun midden een ziekenzalving kan plaatsvinden. Maar in al deze situaties is er niet steeds de druk en de haast van het laatste moment en het nabije sterven. Het gaat om een zieke en haar/zijn naasten die kracht en troost en "de Heer zal hem laten opstaan" zoals de Jacobusbrief zegt, hopen te ontvangen vanuit het gezamenlijk gebed en de zalving in de naam van de Heer. Kracht en troost en geloof, opdat zowel de zieke zelf als ook de naasten die in zorg om haar of hem heen staan, deze levensfase samen 'aan kunnen'.
Bij stervenden
Naast en ook aanvullend op deze ziekenzalving is het goed als er ook op het moment dat de ziekte verergert en het sterven toch nabij komt, met en rond de zieke gebeden wordt. Voor dit gebed en ook voor een gebed om Gods zegen en voor het viaticum is niet alleen de priester, maar zijn ook de andere leden van het pastorale team beschikbaar. Zij zijn graag bereid in deze omstandigheden pastorale bijstand te verlenen en je kunt ieder van ons daarvoor benaderen.
Wij hopen dat wij op deze wijze in onze parochies de pastorale zorg voor zieken en hun naasten en ook voor stervenden, en hun nabestaanden, goed en nabij kunnen invullen. Voor een ziekenzalving kun je het eigen parochiesecretariaat of een lid van de pastoraatgroep benaderen; zij zijn het kontaktadres voor ziekenbezoek in de parochie.
Kontaktadressen
- ziekenzalving: parochiesecretariaat of een lid van de pastoraatsgroep
- parochiële ziekendag (met ziekenzalving) bij parochiesecretariaat. Parochianen uit Zeist kunnen Margriet van Denderen (030-2012513) benaderen.
- kontaktadres ziekenbezoek in de parochie: de pastoraatsgroep.
- kontaktadres voor de parochiële werkgroep rond begeleiding van nabestaanden (Zeist) Janny de Vries (030-8786754).