De Raad van kerken in Driebergen-Rijsenburg biedt op Goede Vrijdag
2 april de uitvoering aan van ‘Die sieben letzte Wörte am Kreuze’ van Joseph Haydn vanuit de Grote kerk. Het stuk wordt gespeeld door het Nieuwe Lelie Strijkkwartet. Dit strijkkwartet speelt sinds 2016 onder deze naam met elkaar. Ze hebben elkaar leren kennen in diverse begeleidingsorkesten waaronder het Promenade Orkest en het NASKA.

Regelmatig hebben zij ‘Die sieben letzten Wörte am Kreuze’ van Haydn gespeeld in binnen- en buitenland met veel verschillende koren en ze vonden elkaar in het idee om deze prachtige muziek in de, waarschijnlijk, door Haydn zelf bewerkte versie voor strijkkwartet te spelen. Zo is eigenlijk de muziek tot zijn essentie teruggebracht.
Door er teksten uit de verschillende Evangeliën en gedichten van Martinus Nijhoff, Vasalis, Guido Gezelle en Hans Andreus aan toe te voegen, zijn deze ‘Sieben letzten Worte am Kreuze’ in de strijkkwartet-versie tot een indringend en bijzonder geheel geworden.

Oorspronkelijk is het een orkestwerk dat bestaat uit een inleiding, zeven langzame sonata’s, gebaseerd op Jezus’ zeven laatste woorden aan het kruis, en een afsluitend Presto (Il Terremoto). Het werd geschreven in opdracht van Don José Sáenz de Santa María, marqués de Valde-Íñigo, een mecenas die de decoratie van de Santa Cueva-grot onder de Santo Rosario-kerk te Cádiz (Spanje) bekostigd had. Het was bedoeld voor de bijzondere liturgische dienst die ieder jaar op Goede Vrijdag in die grot gehouden werd. Haydn beschrijft die dienst, en dus zijn opdracht, als volgt:

“De muren, ramen en pilaren van de kerk waren in zwart gedrapeerd, en slechts één grote lamp in het midden verlichtte de heilige duisternis. Om 12.00 uur ’s middags werden alle deuren gesloten en begon de muziek. Na een toepasselijke prelude beklom de bisschop de kansel, sprak een van de zeven woorden en gaf er dan een meditatie over. Als die beëindigd was, kwam hij naar beneden en viel knielend voor het altaar neer. Deze tijd werd gevuld door muziek. De bisschop besteeg weer de kansel en verliet hem dan, een tweede, derde keer, enzovoort, en orkest speelde iedere keer aan het eind van zijn preek. Ik moest met deze situatie rekening houden in mijn muziek.”

De uitvoering wordt live uitgezonden op 2 april om 14.00 uur en is te bekijken (ook op een later tijdstip) via https://kerkdienstgemist.nl/stations/1476

 

 

 

Iris van de Laar –viool,  Elfriede Kooreman -viool

Irma Haverkamp –altviool,  Magrita Rondeel -cello